Miody Manuka – właściwości. W jaki sposób się je bada?
Nowozelandzki Miód Manuka jest wytwarzany przez pszczoły zbierające nektar z kwiatów krzewu manuka (Leptospermum scoparium), który rośnie na dzikich terenach tego pięknego kraju.
Ze względu na swoje pochodzenie, charakterystyczny skład i ograniczoną dostępność, analiza jego najważniejszych właściwości przebiega kilkuetapowo. Dzięki temu masz pewność, że pochodzący z oficjalnego źródła miód rzeczywiście jest tym produktem, za który płacisz.
Zgodnie z nowozelandzkim prawem Miody Manuka przeznaczone na eksport podlegają badaniom, które pozwalają sprawdzić ich autentyczność oraz jakość – i tylko wtedy mogą być eksportowane z odpowiednią nazwą na etykiecie.
Co więcej, aby Miód Manuka mógł zostać wprowadzony na rynek w Polsce, musi spełniać wymagania Dyrektywy (UE) 2024/1438 zmieniającej dyrektywę Rady 2001/110/WE odnoszącej się do miodu [1].
Jeśli sprawdza się jakość miodu, zastosowanie mogą mieć także metody analiz określone w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 stycznia 2009 r. w sprawie metod analiz związanych z dokonywaniem oceny miodu [2].

Jak kontroluje się właściwości Miodu Manuka?
W przypadku Miodów Manuka MGO™ Mānuka Health New Zealand kontrole są prowadzone zarówno przez producenta w Nowej Zelandii, jak i przez dystrybutora Propharma w Polsce. Co dokładnie bada się w przypadku Miodów Manuka? To zwłaszcza właściwości jakościowe, które pozwalają określić zgodność produktu z Certyfikatem Jakości.
1. Badanie zgodności z definicją Miodu Manuka
Zgodnie z zasadami Ministerstwa Przemysłu Podstawowego Nowej Zelandii (Ministry for Primary Industries, MPI), które opracowano w 2017 roku, nie każdy miód z Leptospermum scoparium może nosić nazwę Miód Manuka [3]. Żeby to było możliwe, musi spełniać określone kryteria dotyczące obecności 5 markerów. Chodzi o:
- kwas 3-fenylomlekowy (3-PLA)
- 2-metoksyacetofenon (2'-MAP)
- kwas 2-metoksybenzoesowy (2-MBA)
- kwas 4-hydroksyfenylomlekowy (4-HPLA)
- marker DNA pyłku Manuka (Leptospermum scoparium)
2. Badanie zawartości HMF
HMF, czyli 5-hydroksymetylofurfural, bada się zgodnie z wytycznymi w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 stycznia 2009 r. w sprawie metod analiz związanych z dokonywaniem oceny miodu [2]. Co to za związek?
Powstaje w wyniku przemian cukrów, a jego zawartość stanowi jeden ze wskaźników jakości i świeżości miodu. Jeśli wartość HMF jest zbyt wysoka (dla wielu miodów, w tym Miodu Manuka, maksimum to 40 mg/kg), produkt mógł zostać nadmiernie ogrzany lub był źle czy za długo przechowywany.
3. Badanie liczby diastazowej
Wspomniane już rozporządzenie reguluje także tzw. diastazę. W uproszczeniu: to aktywność enzymów amylolitycznych obecnych w miodzie, której wynik pomaga określić świeżość i autentyczność miodu.
Liczba diastazowa powinna wynosić nie mniej niż 8. Jeśli jest niższa, miód mógł być przegrzany. Dzięki temu można też sprawdzić, czy to nie miód sztuczny lub zafałszowany cukrem – wówczas takiej aktywności nie ma wcale lub jest bardzo niska.
4. Udział pyłków / pyłku przewodniego
Rozporządzenie określa również, w jaki sposób zrobić tzw. analizę pyłkową. Jak można przeczytać w dokumencie:
W przypadku Miodu Manuka szczególne znaczenie ma obecność pyłku Leptospermum scoparium, charakterystycznego dla botanicznego pochodzenia tego rodzaju miodu. Pamiętaj jednak, że niezależnie stosuje się również opisany wcześniej test MPI, obejmujący marker DNA manuka oraz cztery markery chemiczne.
5. Badanie organoleptyczne
Właściwości miodu, w tym Miodu Manuka, można kontrolować także zmysłami. W trakcie badania specjalista określa takie cechy jak barwa czy konsystencja.
Przykładowo próbka Miodu Manuka MGO™ 400+ od Mānuka Health New Zealand została w tym badaniu opisana jako luźno skrystalizowana, jasnobrązowej barwy [4].
Czym jeszcze wyróżniają się Miody Manuka? Właściwości a zawartość MGO
Jedną z najbardziej charakterystycznych cech Miodu Manuka jest niezwykle wysoka zawartość methylglyoxalu (MGO). To naturalny związek, który znajduje się zwłaszcza w miodach, ale również innych produktach spożywczych, takich jak sery, pieczywo czy kawa.
Aby spożyć tę samą ilość MGO™, co z jednej łyżeczki Miodu Manuka MGO™ 400+, trzeba by zjeść ok. 50 łyżeczek zwykłego miodu. Dokładne wartości znajdziesz tutaj: Miód Manuka, a tradycyjne miody.
Skąd wiadomo, ile MGO™ ma konkretny słoik Miodu Manuka MGO™ Mānuka Health New Zealand? Określa to certyfikat MGO™ wystawiony na podstawie badań.
Na każdej etykiecie znajdziesz liczbę, która odnosi się do zawartości methylglyoxalu na kilogram produktu. Jak jednak wynika z analiz, rzeczywiste stężenie jest jeszcze wyższe niż to deklarowane.
| 2022: Deklarowana zawartość MGO™ | 2022: Faktyczna zawartość MGO™ |
|---|---|
| 100+ | 323,5 mg/kg |
| 250+ | 504,9 mg/kg |
| 400+ | 777,8 mg/kg |
| 550+ | 954,1 mg/kg |
Cykliczne badanie Propharma 2022.

Miód Manuka MGO™ 250+ – właściwości i zastosowanie
Jeśli wybierzesz Miód Manuka MGO™ 250+, na kilogram produktu otrzymasz minimum 250 mg methylglyoxalu. Regularne badania wykazały, że realna zawartość tej substancji jest jednak znacznie wyższa.
| 2024 | 2022 | 2020 | 2018 | 2016 | średnia |
|---|---|---|---|---|---|
| 376 mg/kg | 504,9 mg/kg | 426,1 mg/kg | 381,8 mg/kg | 334 mg/kg | 405 mg/kg |
Wyniki cyklicznych badań Propharma.
Ten typ Miodu Manuka, podobnie jak MGO™ 100+, świetnie sprawdza się w kuchni i do smakowania na co dzień, jako składnik śniadań, deserów czy innych dań. Możesz dodawać go np. do owsianek, koktajli czy jogurtu lub polewać nim tosty, naleśniki albo kanapki. Dobrze komponuje się także z bardziej wyrazistymi smakami, np. orzechami, owocami, sałatkami czy serami.
Jak smakuje Miód Manuka MGO™ 250+? Właściwości smakowe
Miód Manuka wyróżnia się wyjątkowym smakiem, który nie jest uważany za aż tak słodki, jak w przypadku innych miodów. Można w nim wyczuć charakterystyczne, lekko ziołowe i ziemiste nuty, które nadają mu bardziej wyrazisty charakter. Miód Manuka MGO™ 250+ ma również gęstą, kremową konsystencję, dzięki czemu jest aksamitny i przyjemnie rozpływa się w ustach.
Więcej na temat smaku, konsystencji i innych cech Miodu Manuka znajdziesz w artykule: Jaki miód jest najlepszy? Porównanie najpopularniejszych rodzajów.
Miód Manuka MGO™ 400+ – właściwości i zastosowanie
Miód Manuka MGO™ 400+ to najczęściej wybierane stężenie. W jego przypadku możesz oczekiwać minimum 400 mg methylglyoxalu na kilogram produktu. Jak wynika z regularnych badań, rzeczywista zawartość jest jeszcze wyższa:
| 2024 | 2022 | 2020 | 2018 | 2016 | średnia |
|---|---|---|---|---|---|
| 501 mg/kg | 777,8 mg/kg | 538,5 mg/kg | 608,1 mg/kg | 449 mg/kg | 575 mg/kg |
Wyniki cyklicznych badań Propharma.
Razem z innymi wysokimi stężeniami – MGO™ 550+ i MGO™ 950+ – jest polecany zwłaszcza do jedzenia bezpośrednio z łyżeczki, zgodnie z zaleceniami na opakowaniu.
Jak smakuje Miód Manuka MGO™ 400+? Właściwości smakowe
O czym jeszcze warto pamiętać, jeśli zastanawiasz się nad Miodem Manuka MGO™400+? Właściwości sensoryczne mogą trochę różnić się od tych, które znasz z kosztowania innych miodów.
Pod kątem smaku i aromatu wyższe stężenia MGO™ bywają opisywane jako jeszcze bardziej charakterystyczne, z intensywniej wyczuwalną ziołowo-karmelową czy lekko cytrusową nutą. Jednocześnie miód nadal ma kremową konsystencję i dość wolno się krystalizuje, dlatego wygodnie nabiera się odpowiednią porcję.
FAQ: Miód Manuka – właściwości. Co jeszcze warto wiedzieć?
Chcesz wiedzieć więcej o właściwościach Miodu Manuka? Sprawdź odpowiedzi na często zadawane przez internautów pytania.
Jakie są przeciwskazania do stosowania Miodu Manuka?
Miód Manuka, podobnie jak inne miody, nie powinien być podawany dzieciom poniżej 1. roku życia. Przeciwwskazaniem do jego spożywania jest również alergia na miód lub inne produkty pszczele, a osoby z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej powinny uwzględnić wysoką zawartość cukrów w miodzie.
Który miód jest lepszy, płynny czy skrystalizowany?
Zarówno płynny, jak i skrystalizowany miód może być produktem wysokiej jakości. Krystalizacja jest naturalnym procesem, a jej tempo zależy m.in. od rodzaju miodu oraz warunków przechowywania. Sprawdź artykuł, który pomoże Ci poprawnie przechowywać ten produkt: Czy miód można przechowywać w lodówce?
Po czym poznać, że miód może być oszukany?
Sam wygląd czy konsystencja miodu nie wystarczą, aby jednoznacznie ocenić jego autentyczność. Przy zakupie warto więc zwrócić uwagę na etykietę, deklarowane pochodzenie produktu oraz informacje pozwalające zidentyfikować producenta. Więcej na ten temat znajdziesz w artykule: Fałszywe miody w Europie – jak nie dać się nabrać?
Kiedy nie należy spożywać Miodu Manuka?
Po Miód Manuka nie powinny sięgać osoby uczulone na produkty pszczele ani niemowlęta przed ukończeniem 1. roku życia. Warto zachować ostrożność także wtedy, jeśli musisz ograniczać cukry w codziennej diecie.
Jakich miodów unikać?
Uważaj na miody, które nie pochodzą ze sprawdzonego źródła i które nie mają dobrze opisanej etykiety. „Podejrzane" mogą być także zbyt tanie produkty – nadmiernie niska cena może świadczyć o zafałszowaniu produktu, np. cukrem.